Leilía, unha das bandas de referencia da música galega, recibirá o galardón honorífico dos Premios Martín Códax da Música 2025, que se entregarán nunha gala que se celebrará en Pontevedra o próximo 28 de maio.
A concesión deste premio, segundo a asociación Músicas Ao Vivo, coincidirá co ano no que o Día das Letras Galegas homenaxea a poesía oral popular e as 'cantareiras'.
Con elas, a organización dos premios busca recoñecer todo o traballo realizado nos seus máis de trinta anos de traxectoria e facelo nun momento no que a oralidade e o canto tradicional gozan de "moi boa saúde" entre o público e as novas xeracións de artistas.
"Iso foi grazas en boa parte a Leilía", subliñan desde este colectivo, que destaca o papel pioneiro desta agrupación na recuperación do cancionero tradicional e en ser transmisoras deste legado, abrindo camiño a outras bandas e artistas.
Leilía, integrada polas voces e pandereitas de Ana Rodríguez, Patricia Segade, Mercedes Rodríguez, Montse Rivera, Felisa Segade e Rosario Rodríguez, foi a primeira agrupación de 'cantareiras' que empezou a dar concertos en bares e pubs de toda Galicia.
Nos anos 80, todas elas comezaron a ir polas aldeas galegas a recoller aquel cancionero que pervive grazas á transmisión oral e co que construíron o seu repertorio.
Con xotas, muiñeiras e alalás, a través das voces e pandereitas destas 'cantareiras', lograron conservar e transmitir o legado musical tradicional.
En 1994 editaron o seu primeiro disco, un traballo co que lograron unha gran repercusión ao colocar a pandereita por primeira vez no centro dunha proposta artística fronte ao predominio da gaita e da inspiración "celta" que marcaban entón a música galega.
A este primeiro traballo discográfico, seguíronlle I é verdade, i é mentira (1998), Madama (2003), o recompilatorio Son de Leilía (2005), Consentimento (2011) e Vidas Cantadas (2023).
O grupo despediuse o ano pasado dos escenarios tras máis de 30 anos de traxectoria, pechando cunha exitosa xira un capítulo central na historia da música galega.
Na súa nómina de galardóns e recoñecementos, en 2024, o ano da despedida, recibiron a Medalla Castelao polo seu papel crave na recuperación da música tradicional.