Ana Outerelo e Tamara Vidal. Durante meses, os seus nomes foron indisolublemente xuntos na fala da xente. Traballadoras ambas das piscinas de Campolongo no ano 2010, un piquete informativo da folga para reivindicar un convenio para as instalacións deportivas uniu o seu destino. Ambas foron identificadas e xulgadas por empuxar ao xerente do complexo deportivo de Pontemuiños e tirar un bote de pintura a piscina e condenadas por un delito de coacción à folga a tres anos e medio de prisión.
A súa historia é xa moi coñecida en Pontevedra, onde miles de cidadáns apoiáronos nos seus actos públicos e asinaron a súa solicitude de indulto. Recibiron o apoio de partidos políticos e medios de comunicación e de miles de españois, pero, ano e medio despois, ese indulto non chegou. Agora xa non fará falta. En base á última reforma do Código Penal, o Xulgado substituíu a pena de prisión polo pago dunha multa de 3.240 euros. Tamara xa non vive en Pontevedra, pero Ana segue en Campolongo, onde traballa desde hai 23 anos, e alí concedeu unha entrevista na que a acompañaron as bágoas e un eterno agradecemento: "fomos privilexiadas dentro desta dor".
Desde que se soubo o auto xudicial dis que só tes a necesidade de dar as grazas a todos os que che axudaron. Que che empuxa a iso?
Os dous sentimentos que teño son agradecemento e tranquilidade, porque era algo que necesitaba pechar. En canto o día 1 se aprobou a reforma, eu falei con Tamara e díxenlle: "eu non vou esperar máis polo indulto, a miña nai é maior e eu quero pasar o Nadal tranquila coa miña familia e contarlle á miña nai que esta historia se acabou porque traballou moi duro para pagarme unha carreira e creo que se merece pechar isto". Ademais, que creo que xa sufrimos moitísimo como para alargar este sufrimento. Porque ti tentas estar feliz, vir aquí, estar xovial pero cando estás soa na casa o abafo entra e eu non estaba tranquila.
E a palabra agora é tranquilidade, pero super agradecemento porque se non chega a ser por todos os meus alumnos, os xefes, os compañeiros, a xente da miña cidade e xente que nin me coñecía e me paraba para darme un bico e moitísima forza... Se non fose por todo iso, estou segura de que tanto Tamara coma min nos teríamos afundido. Tamén tedes moito protagonismo os medios de comunicación, grazas a todos vós os partidos políticos levárono ao Congreso e a lei reformouse.
Por que cres que recibístedes tanto apoio, que todos apoiaron a vosa loita?
Os apoios que tivemos por parte dos políticos, dos cidadáns, de todo o mundo son porque viron que, á parte de ser unha condena desproporcionada ,isto pódelle ocorrer a calquera traballador de España. O importante é que a pena era desproporcionada e que os españois son intelixentes e, á parte de xenerosos, saben o que é condenable e o que non.
Chegas a unha nova etapa, podes deixar todo iso atrás. Como o afrontas?
Eu o que necesito é volver á miña vida cotiá, a vir traballar, a coidar á miña nai, a estar cos meus amigos, co meu noivo, coa miña familia... Iso é o que quero. Afrontareino de novo coa enerxía que tiña porque eu son unha persoa moi positiva, moi dinámica, pero estaba a sentir que non era eu mesma, que me faltaba algo. Ese algo era poder dicirlle a todo o mundo que tiña o caso arquivado, que non se preocupase xa ninguén máis, que xa estaba todo acabado.
"Os cidadáns viron que, á parte de ser unha condena desproporcionada, isto pódelle ocorrer a calquera"
Agora que xa pasou e podes ver todo cun pouco máis de perspectiva, como valoras a túa condena?
Díxomo un xuíz, que moitos xuíces desde un principio viron que esa condena era desproporcionada, ir ao cárcere por manifestarte é desproporcionado, pero non hai mal que por ben non veña e reformouse a lei. Agora xa non vas ao cárcere, danche a opción de pagar para non ir ao cárcere.
Con todo o que pasou, volverías participar naquel piquete?
Naquel momento era a miña primeira manifestación e ía co ideal de todo o mundo, buscabamos un convenio que regulase a nosa actividade profesional, e a min ninguén me obrigou a ir e non me arrepinto de ter ido. O que si, decepcionoume como foi o final. E agora, se me preguntas se volvería ir, diríache que nestes momentos non porque nestes momentos só a palabra manifestación xa me produce dor. Isto é unha cicatriz que vai levar un pouquiño de tempo curala. Supoño que necesitarei unha chea de tempo para esquecer todo. Nestes momentos só esa palabra xa me produce dor.
Non pechas a porta a longo prazo. Nótaseche que aínda confías nas manifestacións e protestas.
Por suposto, eu creo que a xente ten que protestar e é que, ademais, é un dereito. A xente ten que protestar, pero dentro dunha orde, o que non se pode permitir é que haxa delincuencia, que alguén queime un colector ou rompa unha vitrina ou tire un bote á piscina. Creo nas manifestacións pacíficas, rotundamente creo nelas.
"Nestes momentos só a palabra manifestación xa me produce dor"
O propio auto di que xa pagastes unha parte da multa. Como está agora a vosa situación?
Xa pagamos todo, xa está pechado e arquivado. No historial xudicial quedan antecedentes, no policial, non. A nivel administrativo queda o noso nome durante un tempo porque non somos unhas delincuentes comúns, pero eu, de feito, xa me fun ao estranxeiro e non me parou a policía nin nada.
En todo este tempo tiveches nalgún momento a sensación de ser unha delincuente?
Ao principio, si. Ao principio o que sentía era unha vergoña espantosa. Non era capaz de saír ao rúa. Eu pensaba na xente do meu barrio, nos profesores que me educaron, na miña parroquia, que dirían... A xente que me coñece de preto non hai problema, pero a xente que simplemente te coñece de vista dábame a sensación de que ía ao supermercado e todo o mundo me miraba e que ía pola rúa e todo o mundo me miraba. Agora arrepíntome de sentir vergoña porque o único que fixen foi tentar mellorar un convenio, tanto os meus compañeiros coma min, e por iso nos condenaron.
Cre que o labor sindical está moi criminalizado neste país?
Á vista está. A anterior lei non favorecía nada á xente que quería protestar. Isto é un salto. Non é a panacea porque pagas, pero prefiro pagar e non ir ao cárcere porque eu non son ningunha delincuente, son unha persoa normal e corrente.