"Estabamos a pagar ao redor de 1.000, 1.300, 1.500 ao mes e hai unhas tres semanas chéganos unha factura de 4.400 euros", relata Andrés Acuña coa sorpresa de quen non dá crédito a esta situación, aínda que xa afeito a lidar cos prezos cambiantes non só da enerxía, senón das materias primas coas que produce o pan e os produtos de pastelería que fornecen a rede de Panadería Acuña.
Nun principio o empresario pontevedrés pensaba que se trataba dunha equivocación. "Miramos o consumo dos kilovatios de gas e non se ve ningún tipo de erro, o que se ve facilmente é que o prezo do kilovatio multiplicouse por catro, de 6 céntimos pasou a pagarse a 23, e por iso cuadriplícase a factura".
O seguinte paso foi buscar outras compañías que puidesen ofrecerlles un prezo máis axustado, pero ao tratarse dunha tarifa de empresa, o cambio de subministradora non compensaba. Nese momento, Andrés lembrou que un amigo de Ourense faláralle dun tipo de madeira elaborada con serraduras e que resultaba moito máis barata e sostible que a leña tradicional.
Acuña atou cabos, pensou no seu obradoiro de Paseo do Colón e o esquecido forno de leña, fixo contas, localizou unha fábrica a pouca distancia, no lugar de Gatomorto-Xeve, e deste xeito empezou unha alianza entre Panadería Acuña e Maderas Xeve.
Briqueta é o nome deste combustible en forma de ladrillo (brick en inglés) e que se fabrica a partir de restos tales como serradura, labras ou achas de diferentes madeiras e que se presenta como un substitutivo da leña, máis económico e máis limpo.
"Levamos dez días probándoas e o resultado é espectacular. Esta briqueta ten máis do dobre do rendemento que un tronco de leña, e pódoche dicir que pasamos de pagar entre 120 e 150 euros diarios e con estas briquetas con 17 ou 20 euros facemos o día. É aforro pero tamén somos sostibles, non tiramos de combustibles fósiles, é un produto de proximidade, dunha empresa local e cento por cento natural", resume Andrés Acuña.
No obradoiro de Paseo de Colón, 9, elabóranse entre 400 e 500 pezas de pan ao día. O mestre panadeiro José López Abilleira explica que o cambio dun combustible a outro non alterou a rutina de traballo, salvo que "antes só había que acender un botón e agora hai que introducir as briquetas no forno", tarefa que resolve rapidamente.
Ás 5 da mañá arrinca a primeira fornada, para a que se necesitan once briquetas. Cada dúas horas e media repítese o proceso, ata a última fornada das 12:30. Nos seus 24 anos como mestre panadeiro neste obradoiro de Acuña, José lembra que primeiro usaban gasoil, despois o gas e agora briquetas.
Variaría o sabor do pan con este novo proceso de enfornado? A resposta é un rotundo non, cun matiz. "Notamos que trisca máis a cortiza", afirma Andrés Acuña. Este forno dá servizo diario á tenda anexa ao obradoiro e tamén a un dos locais máis recentes, a tenda-cafetería da rúa Benito Corbal. "Tamén deste obradoiro saen os pans especiais que podes atopar en todas as tendas, como o pan de chía, o de sarraceno..."
Andrés Acuña estima que o aforro na factura vai ser considerable, xa que "se antes da subida pagabamos sobre 1.300 euros, agora con 800 ou 1.000 euros imos facer o mes". Ademais, este aforro supón un motivo máis de tranquilidade para este empresario. "Nun cálculo rápido, teríase que encarecer 20 céntimos o prezo ao público da barra de pan máis sinxela, só para repercutir o gasto enerxético", un incremento que agora van poder evitar.
ENCARECEMENTO DE MATERIAS PRIMAS
"O prezo da fariña encareceuse entre un 80 e un 100% nun ano, o pan tivemos que subilo algo, pero sempre tentando conter o prezo, aínda perdendo nós". Con este panorama, e cos prezos doutras materias primas á alza, para Panadería Acuña o seguimento dos mercados é constante.
"O problema agora é que está a subir todo. Chamáronme hai un mes dicindo que hai un problema a nivel nacional co aceite de oliva pola seca, creo que se recolleu un 30% menos de oliva, así que se espera que de aquí a un ano o prezo do aceite de oliva vai encarecerse bastante. O xirasol tamén subiu moitísimo, despois baixou un pouco e agora volve subir".
A isto súmanse outras materias primas que se seguen encarecendo, como as manteigas, as margarinas, o leite ou os cereais.
"O azucre descontrolouse hai quince días, pasou de 80 céntimos o quilo a 1,50. Consumimos uns 800 quilos de azucre á semana, así que calquera variación aféctanos", matiza Andrés Acuña.
En canto aos hábitos de consumo, a sensación nas tendas é que, aínda que as vendas de pan vanse mantendo, a pastelería reséntese, coas compras concentradas na fin de semana. Preguntámoslle polas expectativas da campaña de Nadal e de novo aflora a incerteza. "Decembro é un mes para todos os sectores bastante forte pero hai que ir con precaución".
Finalmente, confesa o último susto que recibiu o sector panadeiro hai apenas unha semana, co anuncio dun bloqueo da saída de cereal de Ucraína e a consecuente reacción en cadea das bolsas de Chicago e París, onde se deciden as cotizacións do cereal para o mercado estadounidense e europeo, respectivamente, e que afecta tamén aos prezos de Panadería Acuña. "Por fortuna desbloqueouse, pero a ver", exclama con resignación.