Cultura en forma de receita para mellorar a saúde mental

Pontevedra
27 de xaneiro 2025
Actualizado: 13:16

A Deputación e a Área Sanitaria de Pontevedra e O Salnés poñen en marcha un programa piloto de prescrición cultural

Rafa Domínguez y José Flores Deputación de Pontevedra

O vicepresidente da Deputación, Rafa Domínguez, e o xerente da Área Sanitaria de Pontevedra e O Salnés, José Flores, presentaron un programa piloto de prescrición cultural, unha iniciativa pioneira no tratamento de pacientes para mellorar a súa saúde mental e emocional a través da arte.

O protocolo entre ambas as institucións para pór en marcha esta iniciativa asinouse este luns no Museo de Pontevedra.

Firma do protocolo para a posta en marcha dun programa piloto de prescrición cultural PontevedraViva

Segundo explicou Rafa Domínguez, con este programa preténdese que os médicos de Servizo Galego de Saúde (Sergas), "teñan a súa disposición unha arma para axudar a aqueles pacientes con cadros de depresión, ansiedade ou calquera outra patoloxía na que entendan que prescribir cultura poida ser beneficiosa para eles".

O vicepresidente, que é médico de profesión, explicou que "nos últimos anos incrementouse moitísimo o interese dos enfoques terapéuticos holísticos, alternativos e que consideran ás persoas na súa totalidade, integrando a saúde física, emocional e social".

Neste contexto, o concepto de prescrición social emerxeu como unha "ferramenta moi eficaz" para abordar problemas de saúde mental, emocional e de benestar xeral.

Segundo indicou Rafa Domínguez, nun tempo no que a soidade, a tensión, os trastornos de saúde mental como a depresión, poden afectar a gran parte da poboación, "exponse a necesidade dunha resposta innovadora por parte dos sistemas de saúde".

A prescrición social constitúe unha opción non farmacolóxica que "ofrece grandes beneficios".

Este enfoque considera que a participación en actividades culturais e artísticas ten un beneficio e un impacto positivo directo sobre o benestar emocional, a cohesión social e a calidade de vida.

O Museo de Pontevedra e esta Área Sanitaria apostan por implementar un programa de prescrición cultural en Galicia, que ten como finalidade mellorar a calidade de vida dos pacientes mediante o uso de visitas culturais, de talleres artísticos e outras actividades organizadas no Museo, "ofrecendo unha ferramenta terapéutica accesible que pode integrarse nos tratamentos tradicionais de atención primaria".

"Búscase reducir os niveis de tensións, de ansiedade e depresión mediante a participación en actividades culturais", resumiu o vicepresidente da Deputación que destaca que "existe evidencia científica consolidada disto".

Pola súa banda, José Flores, apuntou que na xestión da sanidade pública en Galicia "unha das grandes preocupacións é o tema da saúde mental", especialmente despois da pandemia do Covid, e esta iniciativa "vai encamiñada a paliar que moitos pacientes non teñan nin sequera que acabar no psiquiatra".

O xerente da Área Sanitaria engadiu que este "é un programa tamén de humanización" e agora traballarase para incluílo dentro dos plans locais de saúde de cada un dos centros de atención primaria.

O proxecto organizarase en cinco fases. Na primeira formarase os profesionais de atención primaria e especialistas en saúde mental sobre o valor terapéutico da cultura. Na segunda, avaliarase inicialmente e realizarase unha diagnose dos pacientes seleccionados. A terceira fase correspóndese coa implementación do programa piloto a través de visitas guiadas, talleres artísticos ou eventos culturais. Na cuarta fase medirase o seu impacto na saúde dos pacientes e, na quinta, ao remate do programa piloto, o Sergas elaborará un informe para avaliar a viabilidade da súa expansión.

Por último, o vicepresidente da Deputación anunciou que esta iniciativa se pon hoxe en marcha co Museo de Pontevedra pero "xa estamos a traballar en amplialo a entidades deportivas, empresas privadas que fan eventos de carácter cultural, deportivo ou de lecer".

"Cremos que vai dar froitos. Todo isto faise coa intención de mellorar a calidade de vida das persoas que viven na nosa contorna", concluíu Rafa Domínguez.