O polígono residencial que a Xunta de Galicia impulsa en San Amaro é unha das 'xoias da coroa' dentro das súas promocións de vivenda pública. Aí construiranse máis de dúas mil vivendas o que, traducido en habitantes, suporán unhas catro mil persoas.
Pero o proxecto está a encontrar certa oposición entre os propietarios dos terreos, especialmente entre os donos das trece vivendas que serán expropiadas.
Falamos de todo iso coa conselleira de Vivenda e Planificación de Infraestruturas, María Martínez Allegue.
Entende a preocupación ou a inquedanza dos afectados?
Por suposto que se entende. Comprendémola e tentaremos minimizala o máximo posible. Pero hai que entender que, agora mesmo, a principal preocupación dos cidadáns é poder acceder a unha vivenda. Hai moita demanda e pouca oferta.
Os poderes públicos temos a obriga de satisfacer esa demanda. Desde a Xunta estamos a facer o que temos que facer. Non só incentivando a construcción de vivenda ou construíndoa directamente, senón tamén habilitando solo onde poder construír.
San Amaro sería un deses ámbitos?
Nós estudiamos, a través do rexistro de demandantes, aquelas zonas onde había máis demanda. Coincide coas grandes cidades e as súas áreas metropolitanas. E o seguinte paso foi pedirlle aos concellos, como o de Pontevedra, ámbitos cualificados como urbanizables.
Analizamos cales eran máis viables urbanisticamente e, no caso de Pontevedra, foi o de San Amaro. Todos os PIA que impulsamos teñen a conformidade previa dos concellos. Utilizamos esa figura para desbloquear todos estes ámbitos e poder desenvolvelos.
Todos son urbanizables, no caso de San Amaro desde hai corenta anos. Iso non significa que se puidera construir neles. Nun solo urbanizable non podes facer absolutamente nada. O único é desenvolver ese ámbito a través, para que nos entendamos, dun plan parcial.
Nós, con esa figura de planeamento, desde o público o que facemos é adquirir o solo, urbanizámolo e reparcelámolo. Facemos o reparto no rexistro da propiedade para logo sacalo a concurso para que se constrúa vivenda protexida.
Está a dicir que a orixe do problema é que lles deixaran construír as súas casas aí sabendo que, tarde ou cedo, todo este ámbito se tiña que desenvolver?
Non entramos nesa cuestión. Hai edificacións que son máis antigas, que son dos anos 60 e 70 e hai outras que son máis novas. Non entramos xa niso. Pero, evidentemente, nun solo urbanizable non se podía construír absolutamente nada.
Que pasa entón coa xente que ten alí as súas vivendas?
É o que máis nos preocupa. Os principais prexudicados son os que teñen alí unha vivenda que é a súa residencia habitual. Con estes propietarios, reunímonos varias veces. Antes mesmo da aprobación inicial do proxecto. O contacto segue a ser directo.
Ofrecímoslles todas as posibilidades que hai para estes casos. Dá igual que os inmobles estean en solo urbano, urbanizable ou rústico. O xustiprezo dos mesmos será acorde á súa realidade. Pero, se así o desexan, tamén poden aceptar o realoxo.
Dentro do ámbito deste mesmo PIA?
Si. Ofrecemos unha alternativa maior. Que a Xunta constrúa esas novas vivendas. Xa sei que o valor sentimental é imposible de paliar. Nós intentamos facer o menor dano posible. Esas vivendas, equivalentes ás que teñen, terían 175 metros cadrados como máximo.
Estarían nun deses ámbitos que xa temos proxectados para toda esa zona. Pero se o prefiren, poden ir a un residencial colectivo. E, por suposto, mentres non se constrúan esas vivendas, sufragamos todos os custos necesarios para o alugamento temporal.
E os propietarios que non teñen vivendas pero si teñen terreos?
Hai 270 titulares catastrais e dentro de todo este ámbito hai trece vivendas. O resto, como marca a normativa, tamén teñen dereito a ser compensados cun precio expropiatorio. A súa valoración será en función da potencial explotación que haxa nesa parcela.
Quero deixar claro que esa valoración non depende nin do alcalde, nin da conselleira, nin do presidente da Xunta, nin do presidente do Goberno, depende da normativa estatal
A Xunta acaba de anunciar que os propietarios tamén poderán asociarse para impulsar a súa propia promoción dentro do ámbito do PIA, non?
O que poden facer é sumarse en colaboración público-privada ao que está facendo a Xunta, participando desde un punto de vista pasivo dese desenvolvemento. Eles non teñen que aprobar ningunha figura de planeamento, nin licitar a urbanización, nin urbanizar.
Participan como un máis. Terían que sufragar os custos da urbanización, en función das parcelas que teñan. E, como obriga, terían que promocionar as correspondentes vivendas. Sería unha especie de permuta de solo en base dunha futura edificabilidade.
Así, unha vez que se urbanice e se reparcelen os terreos, poderán transmitir esas obrigas e dereitos porque sabemos que eses propietarios non son promotores. É dicir, unha ver estea formalizado ese convenio poderán cederlla a un promotor.
Como sabes, nos ámbitos dos PIA hai un 80% de vivenda protexida e un 20% de vivenda libre. A eses propietarios darémoslles parcelas das vivendas libres. Así, quen o desexe e non queira ser expropiado poderá participar en todo o desenvolvemento.
E non cre que houbo unha mala comunicación cos afectados? Moitos deles enteráronse por unha carta na que figuraba unha taxación moi baixa dos seus terreos, apenas dous euros por metro cadrado
Nós contactamos cos propietarios das vivendas antes de calquera tramitación porque, repito, son os principais prexudicados. Eles, polo tanto, xa coñecían esta situación. O que fixemos, unha vez que se aprobou inicialmente o PIA, foi notificar aos titulares catastrais.
A partir de aquí, calquera propietario dunha parcela, aínda que non teña inmoble, pode contactar coa Xunta. Podemos realizar reunións e aclarar as cuestións que sexan pertinentes. Con total trasparencia. É o ideal e o lóxico, que falen coa administración impulsora. Poden falar con nosotros cando queiran. Calquera dúbida será resolta.
Pero, insisto, nas cartas figuraba unha taxación moi por debaixo do que valen as súas casas…
Estamos nunha fase inicial. O equipo redactor do ámbito, cando fixo a memoria económica, partiu da normativa estatal para a adquisición de solo e fixou uns parámetros. Pero iso non quere dicir que comezara o procedemento expropiatorio nin a valoración.
Con respecto aos titulares dos inmobles, os consultores están contactando xa con cada un deles para desprazarse ata a súa vivenda, valorala e escoitar o que nos teñen que dicir. Esa valoración, por suposto, será moi axustada ao que hoxe en día son as súas vivendas, con independencia da situación na que se atopen.
A aprobación definitiva deste PIA está prevista para antes de que remate este ano. Será entonces cando comece todo o proceso expropiatorio?
Correcto. Xa temos a tramitación ambiental realizada e estamos recabando todos os informes sectoriais. Para os do Estado, xa contactamos con eles. E se temos que desprazarnos a Madrid, farémolo. Non temos ningún problema nese sentido.
Cando aprobemos o ámbito do PIA é cando iniciaremos o procedimento de adquisición do terreno. Antes non podemos. Pero queremos ter unha estimación desa valoración para que os propietarios estuden se queren entrar ou non nesa participación público-privada para desenvolver este ámbito en colaboración coa Xunta de Galicia.
É dicir, os afectados terán que decidir se escollen unha permuta, cobrar a indemnización ou asociarse para desenvolver a súa propia parcela despois dese proceso expropiatorio?
Non, queremos facelo xa. Daremos un prazo amplo, de tres ou catro meses. E quen queira adherirse e logo cambie de idea, poderá facelo sen ningún problema. Vai a ser antes do inicio das expropiacións para saber quen quere participar con nós no desenvolvemento.
Coas últimas declaracións que se fixeron desde o Concello en defensa dos afectados, considera que están sendo desleais?
Non, nós tamén estamos protexendo os afectados. É máis, a Xunta é a que máis está protexendo os afectados. A última vez que estivemos o alcalde e máis eu, el manifestou publicamente que estaba de acordo. É un solo que é urbanizable e que hai que desenvolver.
Xa tiña que ter feito o saneamento, o abastecemento, os viais ou a iluminación. A Xunta de Galicia faino porque non o fan outros. E con outros refírome a todos, tanto á administración pública como aos propietarios e os promotores do ámbito.
Non podemos permitir que quede paralizado un ámbito urbanizable e que o crecemento da cidade acabe bloqueado. Non podemos esquecer que necesitamos vivendas. A xente está pedindo esas vivendas e temos que facilitalas.
Eu fago un chamamento a todos os concellos, non só ao de Pontevedra, para que actúen con esa responsabilidade. Necesitamos máis vivendas públicas. Necesitamos que as cidades crezan. E para iso necesitamos solo onde poder construír.
Mantéñense os prazos de urbanizar os terreos no 2027 e iniciar a construción dos edificios no 2028?
Se todo vai segundo o previsto, este ano licitaremos a redacción do proxecto de urbanización. Despois, a construcción da urbanización. O que queremos facer, como no polígono de Navia, en Vigo, é simultanear a urbanización e a edificación.
Desde logo, a Xunta nas vivendas que sean de promoción pública así o faremos. E os promotores que o desexen tamén poderán facelo. Polo tanto, o horizonte é que no ano 2028 esteamos impulsando ao mesmo tempo a edificación e a urbanización dos terreos.
E, por suposto, antes de todo iso as parcelas libres sairán a concurso ou serán adxudicadas de maneira directa a aqueles propietarios actuais que queiran participar con nós nesa colaboración público-privada que temos plantexada.
Outra cousa que me gustaría destacar é que o último acordo que aprobamos no Consello da Xunta é incrementar o límite de ingresos para que máis persoas poidan acceder non só ás vivendas de promoción pública senón tamén ás protexidas.
Queremos que máis pontevedreses e máis traballadores deste concello poidan acceder a estas vivendas e que, canto antes, sexan unha realidade esos 4.000 novos veciños que, como mínimo, poderán vivir en todo ese ámbito de San Amaro.
Con estas dúas mil vivendas en San Amaro poderá atenderse toda a demanda de vivenda pública que existe actualmente na cidade?
Nestes momentos, Pontevedra ten uns 2.000 inscritos no rexistro de demandantes. Así que probablemente, si. Non podemos esquecer que estamos construíndo más vivendas en Valdecorvos, outro edificio na zona de Tafisa ou a pequena promoción na Rúa das Devesas.
Polo tanto, non só son esas dúas mil vivendas en San Amaro, senón que temos trescentas máis a maiores. Queremos que isto sirva tamén de impulso para que a promoción privada constrúa vivenda. Pero claro, se non hai solo onde poder construír, non se pode facer.
Estas 74 vivendas de Valdecorvos son as primeiras que estarán rematadas na cidade. Cando recibirán as chaves os adxudicatarios?
Xa moi pronto. Estamos a piques de rematar varias certificacións. Tamén temos outras promocións case listas en Santiago. Non sei cales se entregarán primeiro. Eu como pontevedresa gustaríame que foran as de Valdecorvos.
Todo o proceso para impulsar vivenda pública entendo que é satisfactorio, pero o momento de entregar as chaves é diferente, non?
É moi bonito. Mira, acabamos de entregar as chaves dunha vivenda espectacular no casco vello de Vigo. Iria, unha rapaza encantadora de 32 anos, foi a adxudicataria en réxime de compra. Ver a súa cara de ledicia é satisfactorio e gratificante.
Ademais da cidade, a súa consellería está a promover vivenda pública noutros concellos da área, entre eles os de Marín, Bueu, Vilagarcía ou Sanxenxo. Hai algo máis previsto?
Aqueles concellos que teñen solo urbano e de licenza municipal directa, cederon solo. Hay outros que non o teñen para poder construir. Se o tivesen, cederíano.
Oxalá tivéramos máis solo onde poder construir. Por iso insisto en que é necesario habilitar ese solo establecido no planeamento, como facemos a través dos PIA que temos en marcha, para que se poida construir máis vivendas.
Engade Pontevedra Viva como fonte preferida de Google de balde
Mantente informado coas últimas noticias de actualidade.