O Concello de Vilaboa iniciará este mes de xullo as obras de rehabilitación do Muíño do Toxal, situado no núcleo de Santa Marta en Bértola, tras completar o proceso de adxudicación dos traballos que contarán cun investimento de 40.295 euros.
A intervención, que comezará co repranteo nas próximas semanas, vai máis alá da inicialmente prevista.
O goberno municipal optou por ampliar o alcance do proxecto para garantir non só a recuperación da estrutura do edificio, senón tamén a posta en marcha do sistema hidráulico, incluíndo a rehabilitación da canle que leva a auga ao muíño.
O alcalde César Poza comprometérase coa asociación Vaipolorío para evitar un maior deterioro deste elemento patrimonial, que se atopa en avanzado estado de abandono a pesar de seguir en pé.
"Trátase dunha xoia arquitectónica e patrimonial que fala da nosa cultura e das nosas tradicións", destacou o rexedor municipal.
O Muíño do Toxal, do que xa existen referencias documentais no catastro do Marqués da Ensenada de 1749, pertence á modalidade de muíños de rego dunha única moa.
Malia a súa aparente sinxeleza, a infraestrutura acolle un complexo dispositivo mecánico que aproveita a forza da auga para moer o gran.
A edificación, de planta rectangular e con só 8 metros cadrados de superficie, está cuberta por un tellado a dúas augas e conta con paredes de cantería irregular nas que só se abren dous vanos: un para acceder ao interior e outro para proporcionar luz natural.
O sistema hidráulico completo inclúe unha presa para captar a auga do río, unha levada que conduce o caudal salvando o desnivel do terreo, unha canle que dirixe a auga cara o rodicio, e unha roda hidráulica con paletas curvas e un eixe vertical que transmite o movemento á moa.