España tiña un 90% de opcións de gañar a Arabia Saudita, segundo unha análise baseada en goles esperados realizado por Carlos Lago, catedrático da Universidade de Vigo e director do Instituto de Investigación en Ciencias do Deporte (Cidega). O modelo pon o foco no que realmente ocorreu no campo e compara o rendemento co resultado final, máis que no marcador.
Lago, que publica en X os resultados das súas análises durante o Mundial, explica que este método estuda cada lanzamento tendo en conta variables como a distancia a portaría, a posición do balón ou a colocación do porteiro.
Con eses datos, asigna a cada disparo unha probabilidade de gol e constrúe un marco probabilístico para avaliar o rendemento dun equipo dentro e fóra do partido.
No choque fronte a Arabia Saudita, o modelo outorgou a España un 90% de probabilidade de vitoria, fronte a un 9% de empate e só un 1% de triunfo do rival. O resultado máis probable era que a selección anotase dous goles, cun 31% de probabilidade, mentres que chegar a catro, como finalmente ocorreu, situábase no 12%.
Ese dato é especialmente destacable se se compara co primeiro partido, o empate sen goles ante Cabo Verde. Segundo o mesmo análise, España tiña entón un 85% de opcións de gañar e un 13% de empatar. Para Lago, esa diferenza mostra que o resultado final non sempre coincide co rendemento e que tamén interveñen factores como o azar ou a sorte.
A novidade do estudo, publicado xunto a outros investigadores no 'International Journal of Performance Analysis in Sport', é que non só calcula probabilidades ao final do encontro, senón tamén de forma dinámica mentres se xoga. Iso permite saber en cada momento que resultado sería o máis probable e comprobar se o marcador reflicte o que sucede realmente no campo.
Aplicado a este partido, o modelo sitúa a España con máis do 80% de opcións de vitoria ao descanso, mentres que na segunda parte esa probabilidade cae até cerca do 65%, nun tramo no que, segundo Lago, "xerouse pouco" porque o encontro xa ía 3-0. A ferramenta, por tanto, axuda a separar rendemento e resultado con máis precisión que unha simple lectura do marcador.
Lago tamén usa este sistema para analizar outros partidos, como é o caso da Arxentina ante Alxeria. Aínda que o modelo daba á albiceleste un 67% de probabilidade de vitoria e cun 46% de que marcase só un gol. Con todo, o resultado foi de 3-0, apuntando ao "efecto Messi", que converteu "dous lanzamentos que teñen moi pouca probabilidade de anotarse".
"Con este modelo conseguimos relacionar rendemento e resultado", concluíu Lago.