Galaicos, así é como denominaban xenericamente os romanos aos pobos que habitaban o noroeste peninsular. Galicia, e en concreto a provincia de Pontevedra, ten algunhas das arquitecturas da Idade do Ferro máis espectaculares e mellor conservadas da península ibérica, así como unha das culturas máis orixinais e máis creativas do occidente de Europa.
Dúas décadas atrás os achados no xacemento da Lanzada, situado nun marabilloso enclave xunto ao mar, testemuñaron que a provincia de Pontevedra ocupaba un lugar estratéxico no intercambio comercial entre os pobos do Mediterráneo e o Atlántico. As escavacións desbarataron o tópico dunha terra illada e acreditaron que os contactos con outras culturas foron moi fluídos desde o século VI a.n.e. As Rías Baixas formaban parte dos circuítos comerciais de longo percorrido controlados por cartaxineses e, posteriormente, por gadiritas.
O noroeste peninsular era unha terra coñecida pola súa riqueza de recursos, especialmente mineiros, o que espertou o interese de Roma. Este territorio, enmarcado na entón provincia de Gallaecia, conformaba un espazo estruturado, complexo, con trazos culturais e sociais definidos. Os castros, antigos poboados dos galaicos, situados en espectaculares emprazamentos, son a pegada viva daquela época e a súa presenza na paisaxe constitúe un patrimonio colectivo de enorme valor.
A exposición “Galaicos. Un pobo entre dous mundos”, impulsada pola Deputación de Pontevedra a través de Turismo Rías Baixas, aproxímanos a esta terra durante un período de máis de mil anos, o comprendido entre o crepúsculo da Idade de Bronce (1500-800 a.n.e.) e o século VI. Máis de 65 pezas compoñen esta mostra itinerante que comezou a súa andaina o 31 de outubro no Museo Arqueolóxico Nacional, pasará por Valencia e pechará o ciclo no Museo de Pontevedra, xusto a tempo para conmemorar o 125 aniversario da Sociedade Arqueolóxica de Pontevedra.
“Galaicos, un pobo entre dous mundos” é unha impactante guía arqueolóxica e visual da provincia de Pontevedra na que se mostran 2.000 anos da historia de Galicia, desde a Idade de Bronce ata o primeiro cristianismo, a través de 20 emblemáticos xacementos situados na provincia de Pontevedra.
A exposición iníciase cun audiovisual que tenta transmitir ao visitante unha idea clara, que na costa atlántica existeu ao longo da prehistoria e a historia antiga unha conexión entre dous mundos: a cultura atlántica e a cultura mediterránea. A súa excelente posición xeográfica convértea nun territorio de confluencia de tradicións culturais atlánticas e mediterráneas e con gran actividade comercial. A posición estratéxica da península ibérica, as rutas comerciais marítimas e terrestres, as distintas expedicións, as conquistas e a chegada de novos pobos debuxan unha área intercomunicada ao longo de máis de 2.000 anos de historia.
Nesta exposición os visitantes poderán gozar dunha viaxe polo rico patrimonio cultural ligado á historia de As Rías Baixas e de Galicia. Durante o percorrido móstrase, a través dunha selección dos obxectos arqueolóxicos máis representativos, a evolución que se produce durante un longo período de 2.000 anos, desde a prehistoria ata a antigüidade tardía. O eixo atlántico do noroeste peninsular, onde se sitúan As Rías Baixas, é un territorio de gran actividade comercial onde converxen tradicións culturais e unha das zonas de España cunha maior densidade de xacementos arqueolóxicos.
Esta viaxe lévanos ata as relacións comerciais e culturais entre os pobos galaicos e outras áreas e aos cambios que estas foron experimentando desde a Idade de Bronce ata a crise do baixo Imperio. A exposición mostra as formas de vida daquelas sociedades na fachada atlántica e o impacto que puideron exercer nelas outras culturas.
Como queda indicado, “Galaicos” é unha exposición itinerante que se inaugurou no Museo Arqueolóxico Nacional (MAN) de Madrid, onde estará ata o 3 de febreiro de 2019, para visitar outros museos españois como o Museo de Prehistoria e Arqueoloxía de Valencia, onde poderá visitarse entre os meses de marzo e setembro do 2019, e o Museo de Pontevedra. Trátase dunha exposición que pon en valor a cultura galaica a través de máis de 70 obxectos arqueolóxicos representativos, algúns inéditos en Pontevedra, e outros de excepcional relevancia.
É unha exposición didáctica e visual que non deixará indiferente a ninguén, pola súa monumentalidad e o seu impactante fío condutor, no cal a presenza na paisaxe do vasto patrimonio arqueolóxico dos seus xacementos máis emblemáticos levará ás e os visitantes para vivir e coñecer en profundidade a riqueza arqueolóxica e cultural de As Rías Baixas durante todo o ano.
O Museo de Pontevedra foi creado pola Deputación Provincial o 30 de decembro de 1927 co fin de fomentar o coñecemento sobre a cultura galega nas distintas manifestacións do paso do tempo. Inicialmente instalouse nun belo inmoble que data do ano 1760 coñecido como Edificio Castro Monteagudo e posteriormente foi ampliado a outros, como:
Edificio García Flórez, que data do século XVIII, onde podemos atopar mostras de acibeches, gravados, esculturas relixiosas e unha cociña tradicional galega, así como o despacho do almirante Méndez Núñez e unha reprodución da cámara da fragata Numancia.
Edificio Sarmiento, que data do século XVIII, exhibe fondos arqueolóxicos que van desde a prehistoria ata a época romana, ademais do legado de arte contemporánea e asiático-oriental de Sánchez Mesas-Fernández de Tejada.
Edificio Fernández López acolle fundamentalmente obras pictóricas dos séculos XIX e XX.
As Ruínas de San Domingos tamén forman parte do museo. Son un dos elementos históricos e artísticos máis destacados da cidade de Pontevedra aínda que se sitúe fora da zona monumental. Os restos deste antigo convento, fundado no ano 1281 pola Orde Dominica, datan dos séculos XIV e XV. Foi abandonado desde a desamortización de Mendizábal en 1834 e actualmente conserva unicamente a capela maior e as laterais.
O Sexto Edificio supón para o museo unha ampliación de nova construción de 10.000 metros cadrados dedicada a salas de exposicións permanentes e temporais, talleres de restauración e un auditorio con capacidade para 250 persoas.
Para máis información sobre o Destino Rías Baixas pódese visitar www.turismoriasbaixas.com.